22/07/18 17:12 - Ζωντανό μνημείο της φύσης το Κλήμα του Παυσανία;

 


Το Κλήμα του Παυσανία καθώς στέκεται αγέρωχο εδώ και 3.000 χρόνια στην ίδια θέση "μιλώντας" με περαστικούς και διαβάτες για την χιλιόχρονη ιστορία του!... .

Ζωντανό μνημείο της φύσης το Κλήμα του Παυσανία;

Περαστικοί και διαβάτες, στρατοκόποι και οδοιπόροι, επισκέπτες και περιηγητές, ταξιδιώτες και αναζητητές, όλοι σχεδόν όσοι πορεύτηκαν προς το σταυροδρόμι, που τους οδηγεί προς το Παγκράτι Καλαβρύτων, θα δουν έκπληκτοι να «σέρνεται» μπροστά τους για εκατοντάδες μέτρα ένα κλήμα, που χρονολογείται από την εποχή του Παυσανία (αυτός και ο λόγος που ονομάστηκε «κλήμα του Παυσανία»).

Για να είμαι ειλικρινής, αν και έχω κάνει δύο τηλεοπτικές εκπομπές(1) για το θέμα αυτό, δεν βρήκα μια συγκεκριμένη ιστορική αναφορά στα «Αρκαδικά», που να επιβεβαιώνει την πληροφορία ότι το κλήμα αυτό το μνημονεύει ο Παυσανίας.

Βέβαιο είναι, όμως, ότι υπάρχει παράδοση και από στόμα σε στόμα έφτασε και σε μας πώς το κλήμα αυτό το επισκέφθηκε και το περιεργάστηκε ο ίδιος ο Παυσανίας! Άλλωστε, όπως κατ’ επανάληψιν έχω πει, από τον καιρό του Παυσανία μέχρι σήμερα, ζήτημα είναι αν πέρασαν 80 γενιές, πράγμα που σημαίνει ότι είναι πολύ εύκολο να περάσει από στόμα σε στόμα μια ζωντανή μαρτυρία, όπως το κλήμα του Παυσανία.

Για να θελήσει, λοιπόν, να το δει ο ίδιος ο Παυσανίας, θα πρέπει το κλήμα να ήταν από τότε πολύ μεγάλο και αξιοθαύμαστο! Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι εκεί κοντά μνημονεύονται και διάφοροι άλλοι τόποι που στάθηκε ο Παυσανίας για να θαυμάσει τα μνημεία της φύσεως και να κάνει τις περιηγήσεις του («πλάτανος του Παυσανία» στις Σειρές, «γιοφύρι (ή πέρασμα) του Παυσανία» στο Λάδωνα, «πηγή του Παυσανία» προς τη Βυτίνα και άλλοι).
Ας δούμε, λοιπόν, πώς περιγράφουν το κλήμα του Παυσανία διάφοροι περιηγητές, που βρίσκουμε μέσα στο διαδίκτυο:

«Ο Παυσανίας το έκρινε ως «φαινόμενο αξιοπερίεργο» και το συμπεριέλαβε στα «Αρκαδικά» του, ο λαός όμως είχε όρεξη για ακόμη πιο στενή σχέση μεταξύ του Κλήματος που βρίσκεται στο χωριό Παγκράτι και του περιηγητή. Η παράδοση μάλιστα «έβαλε» τον Παυσανία να το φυτεύει κιόλας ο ίδιος με τα χέρια του.

Το Κλήμα όμως αυτό το περιέλαβε και η μυθολογία που το ανέμειξε σε πολλούς και διάφορους μύθους με προεξάρχοντα έναν άλλο, του Ηρακλή, ο οποίος κυνηγούσε τη χρυσόκερο κερυνίτιδα έλαφο και έφτασε μέχρι το Κλήμα στο οποίο μπερδεύτηκαν τα μακριά μαλλιά της ελάφου και τη συνέλαβε. Εξ ου και το όνομα της θέσης «Κυνηγάρι».

Εικάζεται λοιπόν ότι η ηλικία του Κλήματος βάσει του μύθου πρέπει να ξεπερνά τα 3.000 χρόνια. Η Κληματαριά έχει χαρακτηριστεί διατηρητέο μνημείο της φύσης και είναι επιβλητική, μπερδεμένη στις πετρόμαντρες και κρεμασμένη σε αιωνόβιες πουρνάρες, σε μια τεράστια επιφάνεια στο προαύλιο του Ναού του Αγίου Νικολάου.» (www.nea.gr)

«Πάνω στο δρόμο Κλειτορίας-Τρίπολης, στο Χάνι Κοτσιολέτη του οικισμού Σελλά, δέκα χιλιόμετρα από την Κλειτορία υπάρχει το κλήμα του Παυσανία! Τρεις εντυπωσιακά υπερμεγέθεις κορμοί αναρριχώνται στα υπεραιωνόβια πουρνάρια, δίπλα στο παλιό εκκλησάκι του Αγίου Νικολάου. Το κλήμα έλαβε την ονομασία αυτή γιατί το επισκέφθηκε ο Παυσανίας για να διαπιστώσει τα θρυλούμενα σχετικά με τις πέστροφες του Αροάνιου ποταμού, ότι δηλαδή κελαηδούσαν όπως το πουλί τσίχλα.

Όπως έχει γράψει και ο ίδιος στο "Ελλάδος Περιήγησις, 8.21.2.1":

"Εσί δε ιχθύες εν τω Αροανίω και άλλοι και οι ποικιλίαι καλούμενοι. Τούτους λέγουσι τους ποικιλίας φθέγγεσθαι κίχλη τη όρνιθι εοικός. Εγώ δε αγρυθέντας μεν είδον, φθεγγομένων δε ήκουσα ουδέν, καταμείνας προς τω ποταμώ και ες ηλίου δυσμάς, ότε δη φθέγγεσθαι μάλιστα ελέγοντο οι ιχθύες"! Δηλαδή γράφει ότι έκατσε μέχρι τη δύση του ηλίου, όταν οι πέστροφες κελαηδούσαν, αλλά δεν άκουσε τίποτα. Φαίνεται, όπως μας εξήγησαν, ότι κάποιος καλοφαγάς, ενθουσιασμένος με τις πέστροφες, είπε στον Παυσανία ότι κελαηδούν από νοστιμιά! Έπειτα από ενέργειες του Συλλόγου Παγκρατιωτών Καλαβρυτινών, ο "Αγιος Ιωάννης ο 

ΚΑΙ ΜΙΑ ΕΚΠΛΗΞΗ!..

Όταν κάναμε μια εκπομπή για το κλήμα του Παυσανία με την κυρία Μαρία Πυργάκη, εθνοαρχαιολόγο του Πανεπιστημίου της Σορβόννης, την 3η Mαρτίου 1993, δείξαμε ένα κομμάτι κλήματος, που είχαμε πάρει ειδικά για την εκπομπή.

Βλέποντας αυτή την εκπομπή ο κ. Κώστας Αντωνόπουλος, μαθηματικός, από τον Πύργο Ηλείας, επισκέφθηκε αμέσως το κλήμα του Παυσανία, έκοψε μία βέργα και την φύτεψε στο αμπέλι του, επιδεικνύοντας με καμάρι το νέο του απόκτημα!

Τι άλλο να πούμε εμείς;

Έρρωσθε και ευδαιμονείτε ή ... έρρωσθε και ευγνωμονείτε!..


ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ:
1. Εκπομπή «Το Ντοκουμέντο της Εβδομάδος» της 3ης Μαρτίου 1993 στον τηλεοπτικό δίαυλο «Τηλετώρα».
2. Εκπομπή «Τι Εστίν Αλήθεια;» της 14ης Ιουλίου 2001 στον τηλεοπτικό δίαυλο «Τηλεάστυ» με τον καθηγητή κ Νίκο Τσίτσο. Θέμα: τα «Αρκαδικά» του Παυσανία.