11/02/19 21:41 - Γυρίζοντας κανείς το χρόνο πίσω…

 

Γυρίζοντας κανείς το χρόνο πίσω…

Είναι αλήθεια, ότι οι «Συμφωνίες Ζυρίχης-Λονδίνου», ήταν οι Συνθήκες με τις οποίες τερματίστηκε η βρετανική κυριαρχία επί της Κύπρου και ιδρύθηκε ανεξάρτητο Κυπριακό κράτος, ενώ δεν έλειψαν και ισχυρές αντιδράσεις από μια σημαντική μερίδα του ελληνικού λαού για τις Συμφωνίες αυτές, που ορισμένοι δεν δίστασαν να χαρακτηρίσουν με πολύ σκληρές εκφράσεις ακόμη και χείλη ανωτάτων πολιτειακών παραγόντων!...

Γυρίζοντας κανείς το χρόνο πίσω, θα δει ότι σαν σήμερα (11 Φεβρουαρίου 1959) μονογράφτηκε στη Ζυρίχη από τον αείμνηστο Πρωθυπουργό της Ελλάδας, Κωνσταντίνο Καραμανλή, και τον Τούρκο ομόλογό του, Αντνάν Μεντερές, η συμφωνία για την ανεξαρτησία της Κύπρου.
Λίγες μέρες αργότερα (19 Φεβρουαρίου 1959), η συμφωνία θα υπογραφεί απ' όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη στο Λονδίνο (Βρετανία, Ελλάδα, Τουρκία και οι δύο κοινότητες της Κύπρου), δηλαδή από τους πρωθυπουργούς και υπουργούς εξωτερικών Ελλάδας, Τουρκίας και Βρετανίας, τον εκπρόσωπο της ελληνοκυπριακής κοινότητας, Μακάριο, και τον εκπρόσωπο της τουρκοκυπριακής κοινότητας, Φαζίλ Κιουτσούκ.
Είναι αλήθεια, ότι οι «Συμφωνίες Ζυρίχης-Λονδίνου», ήταν οι Συνθήκες με τις οποίες τερματίστηκε η βρετανική κυριαρχία επί της Κύπρου και ιδρύθηκε ανεξάρτητο Κυπριακό κράτος, ενώ δεν έλειψαν και ισχυρές αντιδράσεις από μια σημαντική μερίδα του ελληνικού λαού για τις Συμφωνίες αυτές, που ορισμένοι δεν δίστασαν να χαρακτηρίσουν με πολύ σκληρές εκφράσεις ακόμη και χείλη ανωτάτων πολιτειακών παραγόντων.

Η συνθήκη –όπως διαβάζουμε σε όλα τα ιστορικά λεξικά- κατοχύρωνε την ανεξαρτησία της Κύπρου, καθόριζε το Σύνταγμα του νέου κράτους και τα δικαιώματα κάθε εθνοτικής κοινότητας όσον αφορά το κράτος και τη διακυβέρνηση, ενώ η πολιτειακή οργάνωση του νεοσύστατου κράτους ήταν πολύπλοκη και απαιτούσε ομοφωνία και των δύο κοινοτήτων σε μια σειρά από θέματα. Ο Πρόεδρος θα ήταν Ελληνοκύπριος και ο Αντιπρόεδρος Τουρκοκύπριος.
Στις συμφωνίες περιλαμβανόταν "Συνθήκη Εγγυήσεων" μεταξύ Ελλάδας, Τουρκίας, Βρετανίας και Κύπρου με την οποία, σε περίπτωση διασάλευσης της συνταγματικής τάξης, μια από τις τρεις πρώτες «εγγυήτριες δυνάμεις» θα μπορούσε να προβεί σε μονομερή δράση, αφού προηγουμένως είχαν εξαντληθεί τα περιθώρια διαπραγματεύσεων με τις άλλες δυο – κάτι, που όπως λένε οι διπλωμάτες μας, δεν εκμεταλλεύτηκε, αλλά καταστρατήγησε η Τουρκία στα δραματικά γεγονότα του Ιουλίου του 1974.
Λίγες μέρες μετά την υπογραφή των συνθηκών απολύθηκαν οι πολιτικοί κρατούμενοι και δόθηκε αμνηστία στους καταζητούμενους. Τα ένοπλα τμήματα Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων κήρυξαν κατάπαυση πυρός και στις 16 Αυγούστου 1960 η Κύπρος έγινε ανεξάρτητο κράτος.
Λένε πως η Συμφωνία της Ζυρίχης ουσιαστικά κατέρρευσε το 1963, μετά από αλλαγές που επιχείρησε να κάνει ο Μακάριος στο Σύνταγμα της Δημοκρατίας (τα «13 Σημεία») και τις σφοδρές ένοπλες συγκρούσεις μεταξύ Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων που ακολούθησαν το 1963-64.
Παρόλα αυτά, το Σύνταγμα που προέβλεπαν οι Συμφωνίες εξακολουθεί να ισχύει μέχρι σήμερα στην Κύπρο, τροποποιημένο αρχικά λόγω της απόσυρσης των Τουρκοκυπρίων από την πολιτική ζωή σε ένδειξη διαμαρτυρίας για τα «13 Σημεία» του Μακάριου και στη συνέχεια λόγω της εισβολής.
Όπως είπαμε ήδη, οι συμφωνίες Ζυρίχης-Λονδίνου χρησιμοποιήθηκαν σαν δικαιολογία για την εισβολή της Τουρκίας στην Κύπρο το 1974 με τα γνωστά σε όλους μας αποτελέσματα.
Μακάρι το λεγόμενο «Κυπριακό Ζήτημα» να βρει τη λύση του και οι δύο πλευρές (Ελλάδα και Τουρκία) κάποια στιγμή να ηρεμήσουν και να ζήσουν όπως πρώτα ειρηνικά.

Με σεβασμό και τιμή
ΑΓΓΕΛΟΣ ΠΑΝ. ΣΑΚΚΕΤΟΣ
Δευτέρα, 11 Φεβρουαρίου 2019