07/11/11 17:15 - Ποιος κλεφταρματολός εκ λάθους είχε θηλυκό όνομα και από Δημήτριος ονομάστηκε … Πανωραία;

Ποιος κλεφταρματολός εκ λάθους είχε θηλυκό όνομα και από Δημήτριος ονομάστηκε … Πανωραία;

Είναι αλήθεια!... Πολυθρύλητος κλεφταρματολός από την Φωκίδα όταν τον βάφτιζε ο παπάς, τον πέρασε για κορίτσι και τον ονόμασε ... Πανωραία! Ποιος ήταν –άραγε- ο θρυλικός αυτός κλεφταρματολός; Διαβάστε το κείμενο, που ακολουθεί!..

Πανουργιάς, Δημήτριος (1759-1834). Κλεφταρματολός από τη Φωκίδα και ένας από τους αρχηγούς της Στερεάς Ελλάδας κατά την Επανάσταση του 1821. Καταγόταν από το χωριό Άγιος Γεώργιος Παρνασσίδας, αλλά γεννήθηκε στο χωριό Δρέμισα (σημερινό Πανουργιά). Το οικογενειακό του όνομα ήταν Ξηρός· όταν τον βάφτιζε ο παπάς, τον πέρασε για κορίτσι και τον ονόμασε Πανωραία, όνομα το οποίο ο πατέρας του μετέτρεψε σε Πανουργιάς και με το οποίο έμεινε στην ιστορία.

Ο Πανουργιάς μπήκε στο ανταρτικό σώμα του Ανδρίτσου Βερούση (1790) και πήρε μέρος στα ορλοφικά. Έγινε για λίγο διάστημα επί Αλή πασά αρματολός Σαλώνων (1813), αλλά γρήγορα γύρισε στην κλέφτικη ζωή. Το 1816 ήρθε σε σύγκρουση με τον οπλαρχηγό της Λιβαδειάς Οδυσσέα Ανδρούτσο, ο οποίος παρέδωσε την οικογένειά του στον Αλή. Τότε ο Πανουργιάς αναγκάστηκε να μπει στην υπηρεσία του Αλή στα Ιωάννινα.

Όταν ξέσπασε ο πόλεμος μεταξύ σουλτάνου και Αλή, ο Πανουργιάς διορίστηκε αρματολός της επαρχίας Σαλώνων. Την εποχή εκείνη μυήθηκε στη Φιλική Εταιρεία. Στις 24 Μαρτίου 1821 κήρυξε στην περιοχή του την Επανάσταση. Συνεργάστηκε με τον Αθανάσιο Διάκο και το Δυοβουνιώτη για την απόκρουση του οθωμανικού στρατού του Ομέρ Βρυώνη (Απρίλιος 1821) και πολέμησε στην Αλαμάνα και το Χάνι της Γραβιάς.

Στην εθνοσυνέλευση της Επιδαύρου συμμετείχε ως πληρεξούσιος Σαλώνων. Ήταν ένας από τους μεσολαβητές για την παράδοση του Ακροκόρινθου από τους Τούρκους στους Έλληνες (Ιανουάριος 1822). Κατά την επιδρομή του Δράμαλη έκαψε όλες τις σπαρμένες εκτάσεις από τη Φθιώτιδα μέχρι την Αττική για να μην πέσουν στα χέρια των Τούρκων. Ύστερα από λίγους μήνες παρέδωσε στο γιο του Νάκο την αρχηγία του σώματός του και αποσύρθηκε από τον Αγώνα. Το 1833 διορίστηκε μέλος της 8μελούς επιτροπής για τον έλεγχο των υπηρεσιών προς την πατρίδα των διάφορων αγωνιστών του 1821. (*)

----------------

(*) ΠΗΓΗ: Εγκυκλοπαίδεια «Μαλλιάρης - παιδεία»