16/01/13 2:01 - Κοντεύει να γίνει άγνωστη και η Κόρη των Αθηνών;

Κοντεύει να γίνει άγνωστη και η Κόρη των Αθηνών;

Διαβάστε ορισμένα στοιχεία για την Τερέζα Μακρή, την Κόρη των Αθηνών, όπως λεγόταν, την οποία είχε ερωτευθεί παράφορα ο φλογερός φιλέλληνας Λόρδος Βύρων, όταν ήταν στην Αθήνα!... Λέγεται πως ήταν τόσο όμορφη ώστε όταν την πρωτοαντίκρυσε ο Χόμπχαουζ, θαμπωμένος, αναφώνησε : "Κοίτα, μια από τις Καρυάτιδες ζωντάνεψε!.."

Αριστερά: Το κατεδαφισμένο σπίτι της Τερέζας Μακρή. Ο Μπάϋρον φιλοξενήθηκε για 10 μήνες στο σπίτι τους που βρισκόταν στην συνοικία Ψυρρή της Αθήνας, λίγο πιο πέρα από την πλατεία Ηρώων, στην οδό Αγιάς 14 και Παπανικολή γωνία (σήμερα η οδός Αγιάς έχει μετονομασθεί σε Αγίας Θέκλας). Δεξιά: Σχέδιο Κ.Χέλμη "Οδός Αγιάς", εκεί όπου βρισκόταν το σπίτι της κόρης των Αθηνών. (http://dyosmaraki.blogspot.gr)

ΚΑΙ ΠΟΙΟΣ δεν έχει ακουστά για την Τερέζα ή Θηρεσία Μακρή (4 Νοεμβρίου 1797 – 21 Οκτωβρίου 1875) την Αθηναία καλλονή, που ήταν η μεγαλύτερη από τις τρεις κόρες του Προκοπίου Μακρή (1764 – 1799), πρόξενου της Αγγλίας στην Αθήνας; Θα λέγαμε οι πάντες, άσχετα αν τον τελευταιο καιρό «εξασθενεί» ημνήμη μας λόγω των πολλών και σοβαρών γεγονότων που βιώνουμε.
Ωστόσο, όπως σημειώνει ο πατέρας της στο οικογενειακό κατάστιχο, η Τερέζα Μακρή γεννήθηκε στις 4 Νοεμβρίου του 1797, ημέρα Τετάρτη, σε ένα σπίτι στην Οδό Αγίας Θέκλας 14 (κατεδαφισμένο σήμερα, από το 1974) στη συνοικία του Ψυρρήστην Αθήνα και βαπτίστηκε στις 6 Ιανουαρίου 1798 στην Εκκλησία της Αγίας Ελεούσας, ενοριακής εκκλησίας της οικογένειας Μακρή, που είναι σήμερα θαμμένη στα υπόγεια του παλιού Κακουργιοδικείου της Αθήνας.
Στο σπίτι αυτό της οδού Αγίας Θέκλας 14, η νεαρή Τερέζα Μακρή, δεκατριών μόλις χρόνων, γνωρίστηκε, το 1810, με το λόρδο Βύρωνα, όταν ο ποιητής ήρθε να νοικιάσει τρία δωμάτια του σπιτιού της χήρας μητέρας της, η οποία ζούσε νοικιάζοντας δωμάτια στο διώροφο αρχοντικό της σε ξένους περιηγητές. Η επί τρεις μήνες διαμονή του Βύρωνα στο σπίτι αυτό διανθίστηκε με ένα πλατωνικό ερωτικό ειδύλλιο. Η Βύρωνας ερωτεύτηκε παράφορα τη νεαρή Τερέζα Μακρή, η οποία έγινε η ποιητική μούσα του, γράφοντας γι’ αυτήν το ποίημα «Η Κόρη των Αθηνών» (The Maid of Athens), το οποίο κατέληγε σε κάθε στροφή του με το στίχο «Ζωή μου, σας αγαπώ».
Το 1829, η Τερέζα Μακρή παντρεύτηκε τον Άγγλο αξιωματικό Τζέιμς Μπλακ (James Black), με τον οποίο απέκτησε τέσσερα παιδιά. Όταν άρχισε ο Κριμαϊκός Πόλεμος(1854 – 1856), ο Μπλακ υπηρέτησε στην Κωνσταντινούπολη, όπου τον συνόδευσε και η σύζυγός του Τερέζα. Αργότερα, διορίστηκε υποπρόξενος της Αγγλίας στο Μεσολόγγι, όπου έμεινε μαζί με την Τερέζα για μερικά χρόνια και όπου πέθανε το 1866.
Η Τερέζα Μακρή ήταν μια γυναίκα της εποχής της, εκπάγλου καλλονής, με εξαιρετική μόρφωση, μιλούσε ξένες γλώσσες, είχε διδαχθεί ιταλικά από τον Ιταλό ζωγράφο Τζιοβάνι Λουζιέρι (Lusieri) και είχε εκδώσει μαζί με την αδελφή της ένα μικρό λεξικό στην Κέρκυρα, όπου είχε καταφύγει η οικογένειά της τον καιρό της Επανάστασης. Στο τέλος όμως της ζωής της γνώρισε δύσκολες μέρες. Το 1872, ο Γάλλος μουσικοσυνθέτης Σαρλ Γκουνό έγραψε για εκείνη ένα μουσικό έργο με τον τίτλο «Κόρη των Αθηνών», στέλνοντας όλες τις εισπράξεις από τη συναυλία στην Τερέζα Μακρή για να την βοηθήσει οικονομικά.

Η Τερέζα Μακρή,  το 1870, σε προχωρημένη ηλικία. Πρόκειται για τη γυναίκα την οποία, όταν ήταν σε νεαρή ηλικία είχε ερωτυεθεί παράφορα ο λόρδος Βύρωνας  και η οποία έγινε η ποιητική μούσα του, γράφοντας γι’ αυτήν το ποίημα «Η Κόρη των Αθηνών» (The Maid of Athens), το οποίο κατέληγε σε κάθε στροφή του με το στίχο «Ζωή μου, σας αγαπώ». Στο τέλος όμως της ζωής της γνώρισε δύσκολες μέρες. Το 1872, ο Γάλλος μουσικοσυνθέτης Σαρλ Γκουνό έγραψε για εκείνη ένα μουσικό έργο με τον τίτλο «Κόρη των Αθηνών», στέλνοντας όλες τις εισπράξεις από τη συναυλία στην Τερέζα Μακρή για να την βοηθήσει οικονομικά.

Η Τερέζα Μακρή πέθανε στις 21 Οκτωβρίου 1875 στην Αθήνα, σε ηλικία 78 ετών. Στο Μουσείο Μπενάκη στην Αθήνα φυλάγεται σήμερα το κόκκινο φεσάκι με τη χρυσή φούντα της «Κόρης των Αθηνών», δίπλα σ’ ένα φορητό γραφείο του Βύρωνα. Η μοναδική κόρη της Καρολίνα, η οποία πέθανε 86 ετών τον Ιανουάριο του 1920, έζησε με την ανάμνηση της μητέρας της σ’ ένα σπίτι της οδού Κεραμεικού 13 στο Μεταξουργείο.

Πηγές:

1. Ιστορικό και Δημοσιογραφικό Αρχείο του γράφοντος
2. Βικιπαίδεια, ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια διαδικτύου
3. Άρτεμις Σκουμπουρδή: "Ψυρρή: Η γειτονιά των ηρώων", σελ. 99 - 105 & 111 - 115, β΄ έκδοση, Εκδόσεις Πατάκη, Αθήνα, 2004.
4. Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος-Λαρούς-Μπριτάνικα, λήμμα «Μακρή, Θηρεσία ή Τερέζα», τόμος 40, σελ. 103, Εκδόσεις Πάπυρος, Αθήνα, 1996.
5. Λίζα Μιχελή: «Η Αθήνα των Ανωνύμων», σελ. 153 – 155: Τερέζα Μακρή, β΄ έκδοση, ΔΡΩΜΕΝΑ, Αθήνα, 1991.
6. Παναγιώτης Κανελλόπουλος: «Ιστορία του Ευρωπαϊκού Πνεύματος», Μέρος τέταρτο, τεύχος Β΄, σελ. 1120 – 1125, Αθήνα, 1974.