08/09/14 23:21 - Πέπη Σπηλιωτοπούλου: Η δημοσιογράφος του ήθους, της υπευθυνότητας και της γνώσης!..

 

Πέπη Σπηλιωτοπούλου: Η δημοσιογράφος του ήθους, της υπευθυνότητας και της γνώσης!..

Είναι αλήθεια ότι ορισμένοι νεαροί δημοσιογράφοι, παρά το δυσοίωνο κλίμα που επικρατεί στον χώρο του Τύπου, όπου τα ΜΜΕ τα ελέγχουν διάφοροι εργολάβοι του δημοσίου, δίνουν πραγματικό αγώνα για την σωστή, υπεύθυνη και αντικειμενική ενημέρωση του κοινού. Ορισμένοι μάλιστα διευθύνουν δικές τους δημοσιογραφικές σελίδες και ιστολόγια, όπως για παράδειγμα η Πέπη Σπηλιωτοπούλου, ένα πραγματικό διαμάντι της σύγχρονης ελληνικής δημοσιογραφίας, αφού διαθέτει τρεις σημαντικές και σπάνιες για την εποχή μας αρετές: Ήθος, υπευθυνότητα και γνώση!..

Πέπη Σπηλιωτοπούλου: Ήθος, υπευθυνότητα και γνώση!..

ΑΡΑΚΟΛΟΥΘΩΝΤΑΣ πολλά και αξιόλογα δημοσιεύματα της νεαρής και (γιατί όχι;) πανέμορφης Ελληνίδας δημοσιογράφου, Πέπης Σπηλιωτοπούλου, στο έγκριτο και λίαν ενημερωτικό ιστολόγιό της Filodimos.gr, αλλά και πολλά ακούσματά της στο «ΡΑΔΙΟ Αίγιο», θυμήθηκα πολλά ερωτήματα που δέχεται η ταπεινότητά μας, όπως για παράδειγμα, πώς βλέπουμε σήμερα την ελληνική δημοσιογραφία και πιο συγκεκριμένα τι είναι δημοσιογραφία.
Όσο απλή είναι η ερώτηση, άλλο τόσο απλή είναι και η απάντηση: Δημοσιογραφία, με λίγα λόγια, είναι η συλλογή, η διασταύρωση, η επεξεργασία ειδήσεων και πληροφοριών και η δημοσιοποίησή τους στα μέσα μαζικής ενημέρωσης (ΜΜΕ). H δημοσιογραφία αποτελεί σημαντικό τρόπο ενημέρωσης αλλά και διαφώτισης του κοινού, άσχετα αν το ρόλο αυτό εν πολλοίς τον έχει αναλάβει η ηλεκτρονική δημοσιογραφία και ιδίως το διαδίκτυο.
Λένε πως η ελληνική δημοσιογραφία αναπτύχθηκε, στα πρώτα της βήματα, στο εξωτερικό. Από τους περισσότερους μελετητές της ιστορίας της, λίκνο της ελληνικής δημοσιογραφίας θεωρείται η Βιέννη, όπου ο Ζακυνθινός λόγιος Γεώργιος Βεντότης τύπωσε την πρώτη ελληνική εφημερίδα. To γεγονός, ωστόσο, δεν είναι εξακριβωμένο, γι’ αυτό πολλοί θεωρούν ως πρώτη χρονολογικά εφημερίδα το έντυπο με τον τίτλο «Εφημερίς», το πρώτο φύλλο τής οποίας κυκλοφόρησε στις 31 Δεκεμβρίου 1790 στη Βιέννη από τους αδελφούς Μαρκίδες Πουλίου.

Πατέρας της δημοσιογραφίας ο Ηρόδοτος!..

Αναντίρρητα τα πρώτα σπέρματα της δημοσιογραφίας υπάρχουν ήδη στην αρχαία Ελλάδα (μερικοί θεωρούν πατέρα της δημοσιογραφίας τον Ηρόδοτο), αλλά τα στενά όρια της πόλης-κράτους, όπου όλη η ζωή κυλούσε στην αγορά, δεν δημιουργούσαν την ανάγκη να χρησιμοποιηθεί πληροφοριακό μέσο άλλο από τον προφορικό λόγο. Με την επέκταση όμως του ελληνισμού με τις μακεδονικές κατακτήσεις, εμφανίστηκαν με τη μορφή επίσημων ημερολογίων οι πρώτες «βασίλειοι εφημερίδες», που χρησιμοποιούσαν τον όρο περίπου με τη σημερινή του σημασία. Τέτοιες ήταν οι εφημερίδες που συντάσσονταν στο στρατηγείο του Μεγάλου Αλεξάνδρου και ανέγραφαν τα καθημερινά συμβάντα της εκστρατείας. Στη Ρώμη (η οποία με τα acta diurna είχε την επίσημη εφημερίδα της), η κρατική ταχυδρομική υπηρεσία είχε αναπτυχθεί (όπως παλαιότερα στην Περσική αυτοκρατορία) πάρα πολύ και διατηρούσε την επαφή μεταξύ της κεντρικής κυβέρνησης και των επαρχιών. Έπειτα από τον αυτοκράτορα Σεβήρο, τα acta diurna σταμάτησαν να εκδίδονται και –εκτός από ένα είδος επίσημης εφημερίδας που έβγαινε στο Βυζάντιο– δεν υπήρχε για αιώνες ίχνος δημοσιογραφίας!

Η Πέπη Σπηλιωτοπούλου στις δημοσιογραφικές επάλξεις, πάντα με την φωτογραφική μηχανή ανά χείρας!...

Πώς μεταδίδονταν οι ειδήσεις στον Μεσαίωνα;

Λένε πως στην πρώτη περίοδο του Μεσαίωνα το μοναδικό είδος πληροφόρησης ήταν το «χρονικό», ενώ οι δημόσιοι κήρυκες διάβαζαν τις επίσημες διαταγές και τις ειδήσεις, οι οποίες ενδιέφεραν ολόκληρη την κοινότητα. Τροβαδούροι και περιπλανώμενοι κληρικοί γύριζαν από πόλη σε πόλη, από πύργο σε πύργο μεταδίδοντας τις ειδήσεις από όλο τον κόσμο! ¨Άλλη μία άγνωστη πλευρά της προσφοράς του κλήρου στην ανθρωπότητα!
Μεταξύ 13ου και 14ου αι. σημαντική πηγή πληροφοριών άρχισαν να αποτελούν τα γράμματα των εμπόρων. Από τα γράμματα των ανταποκριτών τους έπαιρναν πληροφορίες που δεν είχαν σχέση μόνο με εμπορικές υποθέσεις αλλά και με τα πολιτικά γεγονότα που θα μπορούσαν να έχουν αντίκτυπο στο εμπόριο και τις συναλλαγές. Καθώς τα γράμματα αυτά μεταφέρονταν από ταχυδρόμους, το περιεχόμενό τους γινόταν γνωστό, τουλάχιστον έως ένα σημείο, στο ευρύ κοινό. Επίσης, οι πληροφορίες που συγκέντρωναν μεμονωμένα άτομα ή μοναστήρια δημιούργησαν τα χρονικά, τα οποία –καθώς δίνονταν στη διάθεση του κοινού– αποκτούσαν δημοσιογραφική σημασία!

Η Πέπη Σπηλιωτοπούλου χαμογελώντας με εμφανή την ικανοποίηση στο πρόσωπό της μετά από μία δημοσιογραφική επιτυχία!..

Από το χθες στο σήμερα!..

Δεν χρειάζεται πλέον να αναλωθούμε σε άλλες ιστορικές λεπτομέρειες, που ίσως κουράζουν την αναγνωστική αντοχή των φίλων μας. Είναι γνωστό, άλλωστε τι έγινε στην Αναγέννηση και πώς συνέβαλε τα μέγιστα στην εξάπλωση της δημοσιογραφίας η εφεύρεση της τυπογραφίας από τον Γουτεμβέργιο! Για την ιστορία να αναφέρουμε μόνον ότι, με την Αναγέννηση, τις γεωγραφικές ανακαλύψεις, τη διάδοση της παιδείας, την ανάπτυξη των συναλλαγών και των συγκοινωνιών μεγάλωσε η περιέργεια του ανθρώπου για τη ζωή των συνανθρώπων του και για όσα συνέβαιναν στον κόσμο. Ήταν η εποχή των “fogli d’ aviso”, χειρόγραφων φύλλων με ειδήσεις, τα οποία αναπτύχθηκαν κυρίως στη Ρώμη, έδρα του παπισμού. Μερικοί από αυτούς που συγκέντρωναν και έγραφαν τις ειδήσεις είχαν οργανώσει πραγματικό δίκτυο πληροφοριών και διέθεταν πλήθος αντιγραφέων. Στη Βενετία, τα χειρόγραφα αυτά φύλλα πωλούνταν στη γέφυρα του Ριάλτο προς μία γκαζέτα, νόμισμα δύο σολδίων. Από εκεί, πιθανότατα, η εφημερίδα ονομάστηκε “gazzetta” στην Ιταλία και η ονομασία πέρασε και στις άλλες χώρες. Από τη Βενετία τα χειρόγραφα φύλλα πληροφόρησης διαδόθηκαν με τους ταχυδρόμους στη Γαλλία, στη Γερμανία και στην Ολλανδία, όπου σύντομα παρουσιάστηκαν νέα κέντρα αυτής της χειρόγραφης δημοσιογραφίας! (Βλέπε και έντυπη έκδοση της  εγκυκλοπαίδειας "Δομή" για το θέμα).
Σήμερα, βεβαίως, τα πράγματα έχουν αλλάξει πολύ. Η υπερπληροφόρηση που παρέχουν όλα τα ΜΜΕ και ιδιαίτερα το Διαδίκτυο, έκανε την ηλεκτρονική δημοσιογραφία να περνάει πολλές παρασάγγες την έντυπη δημοσιογραφία, η οποία, για να επιβιώσει, αναγκάζεται να προσφέρει διάφορα δώρα, ενώ πριν μερικά χρόνια πολλές εφημερίδες προσέφεραν στους αναγνώστες τους ακόμη και dvd με πορνό (!!).
Ωστόσο, ορισμένοι νεαροί δημοσιογράφοι, παρά το δυσοίωνο κλίμα που επικρατεί στο χώρο του Τύπου, όπου τα ΜΜΕ τα ελέγχουν διάφοροι εργολάβοι του δημοσίου, δίνουν πραγματικό αγώνα για την σωστή, υπεύθυνη και αντικειμενική ενημέρωση του κοινού. Ορισμένοι μάλιστα διευθύνουν δικές τους δημοσιογραφικές σελίδες και ιστολόγια, όπως για παράδειγμα η Πέπη Σπηλιωτοπούλου, ένα πραγματικό διαμάντι της σύγχρονης ελληνικής δημοσιογραφίας, αφού διαθέτει τρεις σημαντικές και σπάνιες για την εποχή μας αρετές: Ήθος, υπευθυνότητα και γνώση.

ΑΓΓΕΛΟΣ ΠΑΝ. ΣΑΚΚΕΤΟΣ