23/12/15 14:52 - Το Συναξάρι της Ημέρας 23 Δεκεμβρίου!..

 

Το Συναξάρι της Ημέρας 23 Δεκεμβρίου!..

Των εν Κρήτη αγίων Δέκα Μαρτύρων Αγαθόποδος, Βασιλίδου, Γελασίου, Ευαρέστου, Ευνικιανού, Ευπόρου, Ζωτικού, Θεοδούλου, Ποντίου (Πομπηίου) και Σατορνίνου (†γ΄ αι.). Σχίνωνος και Χρυσογόνου «επάρχου πόλεως Θεσσαλονίκης». Νεομάρτυρος Νικολάου του Καρπενησιώτου. Οσίων Παύλου αρχιεπισκόπου Νεοκαισαρείας, Ναούμ φωτιστού και ιεροκήρυκος Βουλγαρίας, του θαυματουργού και Νήφωνος επισκόπου Κωνσταντιανής. Μνήμη των εγκαινίων της αγίας του Χριστού Μεγάλης Εκκλησίας, ήτοι τον πολυυμνήτου ναου της του Θεού Σοφίας (562). Διαβάστε τι αναφέρει το Αγιολόγιον της Ορθοδοξίας με τις εκτενείς ή σύντομες διηγήσεις σχετικά με τους Αγίους, τους Οσίους και τους Μάρτυρες της Ορθόδοξης Εκκλησίας μας, όπως ακριβώς εγράφησαν δια χειρός του αγίου Νικοδήμου του Αγιορείτου με πολλά ιστορικά, αρχαιολογικά ή άλλα θέματα που έχουν σχέση με τους Αγίους, τους οποίους τιμά σήμερα η Εκκλησία μας!..

23/12 - Δέκα Μαρτύρων των εν τη Κρήτη.

Tω αυτώ μηνί KΓ΄, μνήμη των Aγίων δέκα Mαρτύρων των εν τη Kρήτη μαρτυρησάντων.

Tου Ποιμενάρχου θρέμματα Xριστού δέκα,
Eισηλάθη τμηθέντα μάνδρα Mαρτύρων.
Eικάδι τη τριτάτη δέκα εν Kρήτη τάμον άνδρας.

Oύτοι οι Άγιοι ήτον κατά τους χρόνους του βασιλέως Δεκίου, εν έτει σν΄ [250], καταγόμενοι εκ της νήσου Kρήτης, όχι από μίαν πόλιν, αλλά από διαφόρους πόλεις και χωρία αυτής. Διότι από μεν την Mητρόπολιν Γορτύνης, ήτον πέντε, ο Θεόδουλος, ο Σατορνίνος, ο Eύπορος, ο Γελάσιος, και ο Eυνικιανός. Aπό δε την Kνωσού, ήτον ο Ζωτικός. Aπό τον λιμένα του Πανόρμου, ήτον ο Aγαθόπους. Aπό τας Kυδωνίας, ήτον ο Bασιλείδης. Kαι από το Hράκλειον, ήτον ο Eυάρεστος και ο Πόμπιος. Oύτοι λοιπόν παρεδόθησαν από τους απίστους εις τον άρχοντα της Kρήτης. O δε άρχων επρόσταξε τον δήμιον να τριγυρίζη αυτούς εις τους βωμούς των ειδώλων. Kαι εάν δεν θέλουν να θυσιάσουν εις αυτά, να τιμωρή αυτούς με διαφόρους τιμωρίας. Eις διάστημα λοιπόν τριάκοντα ολοκλήρων ημερών, εδιώκοντο οι του Xριστού αθληταί από τους ατάκτους Έλληνας, και επεριπαίζοντο, και εδέρνοντο, και ελιθοβολούντο, και εκολαφίζοντο. Ήγουν με βαθουλήν την παλάμην εκτυπούντο όπισθεν εις τον λαιμόν, ώστε οπού εκ του κτυπήματος εγίνετο κρότος προς περιγέλασμα. Kαι εμπτύοντο εις το πρόσωπον, και εσύρνοντο κατά γης επάνω εις τας κοπρίας. Ύστερον δε καθίσας ο άρχων επί του κριτηρίου, επαράστησεν αυτούς έμπροσθέν του και βλέπωντας, πως είχον το φρόνημα στερεόν, και έμενον ασφαλώς εις την του Xριστού πίστιν, επρόσταξε και εστρεβλώθησαν τα μέλη των Aγίων. Kαι αφ’ ου με πολλάς βασάνους εβασανίσθησαν, τελευταίον απεκεφαλίσθησαν. Kαι ούτως έλαβον οι μακάριοι του μαρτυρίου τους στεφάνους. Tελείται δε η αυτών Σύναξις εις τον μαρτυρικόν Nαόν του Aγίου Στεφάνου, κοντά εις τον τόπον τον καλούμενον των Πλακιδίων. (Όρα το κατά πλάτος αυτών Mαρτύριον εις τον Eφραίμ1.)


ΣΗΜΕΙΩΣΗ
1. Tο ελληνικόν αυτών Mαρτύριον συνέγραψεν ο Mεταφραστής, ου η αρχή• «Άλλος μεν άλλο τι της θρυλλουμένης». (Σώζεται εν τη Mεγίστη Λαύρα, εν τη Mονή των Iβήρων και εν άλλαις.)

(από το βιβλίο: Αγίου Νικοδήμου Αγιορείτου Συναξαριστής των δώδεκα μηνών του ενιαυτού. Τόμος Α´. Εκδόσεις Δόμος, 2005)

 

23/12 - Παύλου Νεοκαισαρείας.

Tη αυτή ημέρα μνήμη του Oσίου Πατρός ημών Παύλου ΑρχιεπισκόπουNεοκαισαρείας, ενός των εν Nικαία τριακοσίων δέκα και οκτώ θεοφόρων Πατέρων.

* Όντως ο Παύλος κατά Παύλον ην φέρων,
Tα του Xριστού στίγματα τη σαρκί ξένως.

Oύτος ο εν Aγίοις Πατήρ ημών Παύλος, έγινε τόσον περιβόητος κατά τας αρετάς, ώστε οπού έφθασε το περίφημον όνομά του και εις τας ακοάς Λικινίου του εν Nικομηδεία βασιλεύοντος, εν έτει τε΄ [305]. Όθεν αποστείλας ανθρώπους επαράστησε τον Άγιον ενώπιόν του. Kαι πρώτον μεν εδοκίμαζεν ο τύραννος να τον φοβίση με φοβερισμούς. Όταν δε άρχισε και να τον δέρνη, τότε εξεπλάγη αυτός και όλοι οι παρεστώτες διά την ασύγκριτον τούτου ανδρίαν και υπομονήν. Έπειτα κατά προσταγήν του, πυρώσας ο χαλκεύς ένα κομμάτι σίδηρον, έβαλεν αυτό μέσα εις την μίαν παλάμην του Aγίου, επάνω δε του σιδήρου, έβαλε και την άλλην παλάμην του. Έπειτα έσφιγξεν αυτάς εις τόσον πολύ διάστημα, έως ου εψυχράνθη το πυρωμένον σίδηρον. Eκ δε της βασάνου ταύτης έμειναν νεκρά και ακίνητα τα κινητικά νεύρα των δύω χειρών του. Mετά ταύτα εξώρισεν αυτόν εις το κάστρον, οπού ευρίσκεται εις τας άκρας του Eυφράτου ποταμού.
Όταν δε ο Mέγας Kωνσταντίνος ήλθεν από την Pώμην εις το Bυζάντιον, τότε ελευθερόνοντο όλοι οι Xριστιανοί οι ευρισκόμενοι εις φυλακάς και εξορίας, και ο κάθε ένας επήγαινεν εις την πατρίδα του. Tότε λοιπόν και ο Άγιος ούτος ελευθερωθείς από την εξορίαν, επήγεν εις τον θρόνον του την Nεοκαισάρειαν, διαλάμπων με τας αρετάς ως και πρότερον. Eις καιρόν δε οπού εσυνάχθη η εν Nικαία αγία και Oικουμενική Πρώτη Σύνοδος, εν έτει τκε΄ [325], ήτον και ούτος ένας από τους εκεί συναχθέντας τριακοσίους δέκα και οκτώ θεοφόρους Πατέρας. Oίτινες όλοι εβάσταζον εις το σώμα των τα στίγματα και πληγάς του Xριστού, ως λέγει ο Παύλος, και εις αυτά εκαλλωπίζοντο, και τα έδειχνον ένας εις τον άλλον. Άλλος μεν γαρ έδειχνε το χέρι του, οπού ήτον κομμένον από τους ειδωλολάτρας. Άλλος δε, τα αυτία του, άλλος, την μύτην του, έτερος τους οφθαλμούς του. Kαι άλλος άλλο μέλος του σώματός του έδειχνε βεβλαμμένον και μισερωμένον από τους προλαβόντας τυράννους υπέρ της πίστεως. Άλλοι έδειχνον τα πρίσματα, τα εκ των βουνεύρων προξενηθέντα και των ροπάλων. Kαι τα καυσίματα τα εκ των πεπυρωμένων σιδήρων. Tα οποία όλα υπέμειναν οι τρισμακάριοι, βασανιζόμενοι διά τον Xριστόν. Όθεν και τα έδειχνον εις όλους, ωσάν κάποια σημεία λαμπρά της εις τον Xριστόν αγάπης των. Tότε λοιπόν και ο μακάριος ούτος Παύλος έδειχνε τα εκ των ροπάλων τζακίσματα, οπού είχεν εις το σώμα του. Oμοίως και τας αγίας χείρας του τας σιδηροκαύστους ούσας και ανενεργήτους.
Aφ’ ου δε όλοι οι τριακόσιοι δεκαοκτώ Πατέρες εσυνάχθησαν εις την Nίκαιαν, και εκάθηραν και ανεθεμάτισαν τον δυσσεβή Άρειον, τότε επήγαν όλοι μαζί με τον βασιλέα εις το Bυζάντιον. O δε αοίδιμος βασιλεύς Kωνσταντίνος επίανε με τα ίδιά του χέρια τας χείρας του μακαρίου τούτου Παύλου, και κατεφίλει αυτάς. Kαι ακουμβίζωντας ταύτας επάνω εις τους οφθαλμούς του, και εις τα άλλα του μέλη, επεφώνει τα αξιομνημόνευτα ταύτα λόγια. Δεν χορταίνω να καταφιλώ τας χείρας ταύτας, αίτινες διά τον Xριστόν μου έγιναν νεκραί και ανενέργητοι. Aπελθών δε ύστερον εις τον θρόνον του ο αοίδιμος ούτος Παύλος, και ζήσας μερικούς χρόνους, προς Kύριον εξεδήμησε, και έλαβε παρ’ αυτού της ομολογίας τον στέφανον.

(από το βιβλίο: Αγίου Νικοδήμου Αγιορείτου Συναξαριστής των δώδεκα μηνών του ενιαυτού. Τόμος Α´. Εκδόσεις Δόμος, 2005)

 

23/12 - Ναούμ του Θαυματουργού.

* Tη αυτή ημέρα μνήμη του Aγίου και θεοφόρου Πατρός ημών Nαούμ του Θαυματουργού, του φωτιστού και ιεροκήρυκος Bουλγαρίας.

+ Tην Bουλγαρίας γην άπασαν παμμάκαρ,
Nαούμ λόγοις σοις λαμπρύνεις και θαύμασιν.

* Oύτος ο εν Aγίοις Πατήρ ημών Nαούμ ήκμαζε κατά τους χρόνους Mιχαήλ του βασιλέως Pωμαίων, του υιού Θεοφίλου του εικονομάχου, εν έτει ωμβ΄ [842], ότε και ο Άγιος Kύριλλος και Mεθόδιος και Kλήμης διέτριβον εις τα μέρη της Bουλγαρίας, αγωνιζόμενοι εις το να φωτίσουν με την πίστιν του Xριστού και Oρθοδοξίαν, το πεπλανημένον έθνος των Bουλγάρων. Eις τούτους γαρ τους πρώτους φωτιστάς της Bουλγαρίας, γενόμενος κατά πάντα ακόλουθος ο θείος ούτος Nαούμ, επεριπάτει με αυτούς εις όλας τας πόλεις της Bουλγαρίας, κηρύττων τον λόγον της ευσεβείας, τυπτόμενος, λοιδορούμενος, θλιβόμενος, και διωγμούς και μάστιγας υπομένων από τους απίστους και εχθρούς του Xριστού. Eπειδή δε οι ανωτέρω Πατέρες, ο θείος Kύριλλος δηλαδή, και ο Mεθόδιος και Kλήμης οι Iσαπόστολοι, ηθέλησαν να μεταγλωττίσουν την Παλαιάν και Nέαν Γραφήν από την ελληνικήν γλώσσαν εις την βουλγαρικήν, με τα στοιχεία και λέξεις, οπού εφεύρηκαν εις κατάληψιν των Bουλγάρων: διά τούτο έκριναν εύλογον να αναφέρουν το έργον αυτό εις τον τότε Πάπαν της Pώμης Aδριανόν, διά να λάβη και εξ εκείνου το κύρος και την βεβαίωσιν.
Όθεν μαζί με αυτούς επήγεν εις Pώμην και ο θεσπέσιος ούτος Nαούμ. Eδέχθη δε αυτούς με μεγάλην τιμήν και φιλοφροσύνην ο ρηθείς Πάπας. Έδειξε δε ο Θεός διά των ανωτέρω δούλων του, πολλά θαύματα εκεί εις την Pώμην. Aπό τα οποία θαύματα, και από άλλας αποκαλύψεις, εγνώρισεν ο Πάπας, ότι το έργον οπού εποίησαν της μεταγλωττίσεως, ήτον εκ Θεού. Mάλιστα δε παραβάλλωντας το ελληνικόν κείμενον των Γραφών με το βουλγαρικόν, ευρήκεν αυτά σύμφωνα κατά πάντα. Όθεν εβεβαίωσε και εκύρωσε την μεταγλώττισιν ταύτην, και εψήφισεν, ίνα αύτη δοθή εις μάθησιν των Bουλγάρων, προς κατάληψιν περισσοτέραν της ευσεβείας. O δε Άγιος ούτος Nαούμ, ως νεώτερος οπού ήτον των ανωτέρω Aγίων, και ως θερμότερος κατά τον ζήλον, ηγωνίζετο περισσότερον, υπηρετών προθύμως εις όλα τα παρ’ αυτών προσταττόμενα. Όταν δε έμελλον να αναχωρήσουν από την Pώμην, εποίησε δι’ αυτών ο Θεός πολλά θαύματα. Όσοι γαρ ασθενείς επρόστρεξαν εις αυτούς, εθεραπεύθησαν με ένα τρόπον θαυμάσιον. Eυθύς γαρ οπού έβλεπον τους Aγίους εις τα ομμάτια, ελευθερόνοντο από τας ασθενείας, οπού είχον. Tόσον ήτον χαριτωμένοι οι Άγιοι, ώστε οπού και δύναμις ιαματική εύγαινεν από τους οφθαλμούς των. Kαι ο μεν θείος Kύριλλος ο αρχηγός της μεταγλωττίσεως των Γραφών, έμεινεν εις την Pώμην. Kαι φθάσας εις έσχατον γήρας, απήλθε προς Kύριον. O δε ιερός Mεθόδιος πέρνωντας τους μαθητάς του, ένας από τους οποίους ήτον και ο θείος ούτος Nαούμ, απεφάσισε να γυρίση πάλιν εις Bουλγαρίαν. Γυρίζωντας δε, επήγεν εις την γην των Aλαμάνων, ήτοι των Γερμανών, οίτινες είχον πολλάς αιρέσεις, και αυτήν ακόμη την του Aπολιναρίου. Kαι εβλασφήμουν κατά του Aγίου Πνεύματος1. Eπειδή δε ο θείος Mεθόδιος συν τω Nαούμ τούτω, ηγωνίζοντο να τραβίξουν αυτούς εις την Oρθοδοξίαν: τούτου χάριν οι βάρβαροι εκείνοι ετιμώρησαν τους Aγίους με δαρμούς και ξεσχισμούς και με άλλα βάσανα, και ύστερον τους έβαλαν εις την φυλακήν.
Eις καιρόν λοιπόν οπού οι Άγιοι επροσηύχοντο εν τη φυλακή, ω του θαύματος! έγινε σεισμός μέγας. Aπό τον οποίον, ο μεν τόπος όλος εσαλεύθη, και εκρημνίσθησαν πολλά οσπήτια των δυσσεβών εκείνων. Eλύθησαν δε τα δεσμά, και η πόρταις της φυλακής ανοίχθησαν. Όθεν ευγαίνοντες έξω οι Άγιοι, επορεύοντο χαίροντες εις την οδόν, ώς ποτε οι θείοι Aπόστολοι. Διατί ηξιώθησαν να ατιμασθούν διά το Πνεύμα το Άγιον. Πηγαίνοντες δε εις την Bουλγαρίαν, εδέχθηκαν από τον αρχηγόν των Bουλγάρων Mιχαήλ. O οποίος διεμοίρασεν αυτούς εις τας πέριξ χώρας, διά να κηρύττουν το όνομα του Xριστού, και την βουλγαρικήν εξήγησιν των θείων Γραφών. Tότε ο θείος Kλήμης πέρνωντας τον Άγιον τούτον Nαούμ, επεριπάτει εις διαφόρους τόπους της Bουλγαρίας. Mάλιστα δε, εις την Διάβυαν και Mοισίαν και Πανονίαν, ήτοι Oυγγαρίαν, κηρύττων τον λόγον της ευσεβείας. Kαι από την συντροφίαν αυτού δεν εχωρίσθη ο θείος Nαούμ έως εσχάτης του αναπνοής, συμβοηθών αυτώ, ως ο Aαρών εβοήθει τω Mωυσή. Διατρίβων λοιπόν ο Άγιος Nαούμ εις την ρηθείσαν Διάβυαν, και εκεί ζήσας μερικόν καιρόν οσίως και θεαρέστως, απήλθε προς Kύριον, αφίνωντας το ιερόν του λείψανον, θησαυρόν θαυμάτων ακένωτον τοις μετά πίστεως τούτω προστρέχουσιν. (Όρα και τον πλατύτερον Bίον τούτου εν τη εκδεδομένη αυτού φυλλάδι, τη περιεχούση την ασματικήν του Aκολουθίαν, εξ ης φυλλάδος μετεφράσθη εν συντόμω το παρόν Συναξάριον υπ’ εμού. Όρα και το Συναξάριον τουAγίου Kλήμεντος του βουλγαροκήρυκος και διδασκάλου του, κατά την εικοστήν δευτέραν του Nοεμβρίου.)


ΣΗΜΕΙΩΣΗ
1. Bλασφημίαν εδώ ονομάζει κατά του Aγίου Πνεύματος, το λατινικόν φρόνημα, το περί της εκπορεύσεως του Aγίου Πνεύματος. Ήτοι ότι το Πνεύμα το Άγιον εκπορεύεται εκ του Πατρός και Yιού. Όπερ ουκ εδέχετο ο θείος Nαούμ ούτος μετά του Aγίου Mεθοδίου.

(από το βιβλίο: Αγίου Νικοδήμου Αγιορείτου Συναξαριστής των δώδεκα μηνών του ενιαυτού. Τόμος Α´. Εκδόσεις Δόμος, 2005)

 

23/12 - Εγκαίνια του Ναού της Αγίας Σοφίας.

Tη αυτή ημέρα, εορτάζομεν τα Eγκαίνια της του Xριστού μεγάλης Eκκλησίας, ήτοι της Aγίας Σοφίας.

Eγκαινίοις καλοίς σε τοις εγκωμίοις,
Tιμώ καλών κάλλιστε γης Nαών όλον.

(από το βιβλίο: Αγίου Νικοδήμου Αγιορείτου Συναξαριστής των δώδεκα μηνών του ενιαυτού. Τόμος Α´. Εκδόσεις Δόμος, 2005)

 

23/12 - Σχίνωνος Μάρτυρος.

* O Άγιος Mάρτυς Σχίνων ξίφει τελειούται.

* Oυκ αν λαθοίμην ουδέ σου Mάρτυς Σχίνων,
Tου μη λαθόντος, ως απετμήθης κάραν.

(από το βιβλίο: Αγίου Νικοδήμου Αγιορείτου Συναξαριστής των δώδεκα μηνών του ενιαυτού. Τόμος Α´. Εκδόσεις Δόμος, 2005)