Ελληνική Παιδεία

Ελληνική Παιδεία

Η κουκουβάγια ήταν ένα έμβλημα που είχαμε ως Γυμνασιόπαιδες στα πηλίκιά μας (ένα είδος μαθητικού καπέλου) και κανείς δεν μας είχε εξηγήσει  ποτέ για ποιο λόγο  βάζαμε την κουκουβάγια μπροστά σ' αυτό πηλίκιο. Πολλοί ισχυρίζονταν ότι η κουκουβάγια ήταν απ' τα πανάρχαια χρόνια έμβλημα της σοφίας, ενώ οι αρχαίοι πρόγονοί μας προφανώς γνώριζαν καλύτερα από εμάς τους Νεοέλληνες, ότι η κουκουβάγια δεν είναι έμβλημα σοφίας (κάθε άλλο, μάλιστα), αλλά ένα πτηνό, που έχει την ικανότητα να διακρίνει τα πάντα μέσα στο σκοτάδι! Για το ξεδιάλυμα αυτού του σκοταδιού, λοιπόν, ανοίγουμε αυτήν την κατηγορία με τίτλο: "Ελληνική Παιδεία"!..

  • Το πρόβλημα των θρησκευτικών στα σχολεία: Μία αγιορείτικη θεώρηση!..
    Ερχόμενοι στο Άγιον Όρος μπαίνομε σε ένα σχολείο. Γινόμαστε ισόβιοι μαθητές. Σπουδάζομε και ζούμε τη λειτουργική θεολογία της Εκκλησίας. 
Εδώ βρίσκομε την απάντησι για το θέμα. «Εν αυτή γαρ ζώμεν και κινούμεθα και εσμεν». Νοιώθομε να είναι κάτι άλλο πανανθρώπινο και θεϊκό. Δεν είναι μια θρησκευτική άποψι. Είναι μια θεοφάνεια• φανέρωσι του αοράτου, ακαταλήπτου και απροσίτου Θεού. 
Στις αντιρρήσεις που μπορεί να προκληθούν από τα λεγόμενά μας, απλώς λέμε: αφήστε μας να μιλήσωμε για το θέμα. Αφήστε μας να σιωπήσωμε. Να πάμε στην άκρη. Να μην εμποδίζωμε κανένα. Να πούμε: «Έρχου και ίδε» (Ιω. 1, 46).
  • Βιβλιογραφικά στοιχεία του εθνικού μας ποιητή Κωστή Παλαμά!..
    Το 1888 ο Κωστής Παλαμάς παντρεύτηκε τη Μαρία Βάλβη, με την οποία απέκτησε δύο γιους και μια κόρη. Με αφορμή το θάνατο του μικρότερου γιου του Άλκη το 1898 ο ποιητής έγραψε τα ποιήματα Τάφος και Παράδεισοι. Το 1933 τιμήθηκε με το γερμανικό λογοτεχνικό βραβείο Goethe και το Οικονόμειο βραβείο της Ελληνικής Κοινότητας Τεργέστης και το 1936 στα πενηντάχρονα της δημιουργίας του ο βασιλιάς Γεώργιος του απένειμε το Παράσημο του Φοίνικος. Στη συγγραφή αφιέρωσε ολόκληρη τη ζωή του, την οποία πέρασε στην Αθήνα στην οδό Ασκληπιού αρ.3, όπου βρίσκεται σήμερα το Ιδρυμα Κωστή Παλαμά. Μοναδική μετακίνησή του η μετακόμιση στην οδό Περιάνδρου προς το τέλος της ζωής του. Εκεί πέθανε στις 27 Φεβρουαρίου του 1943. Περισσότερα διαβάστε στο κείμενο που ακολουθεί!..
  • Ο Ανδρέας Κάλβος και οι Ψαλμοί του Δαβίδ!..
    Το 1820 εκδίδεται στο Λονδίνο η πρώτη εκτεταμένη δοκιμή νεοελληνικής γραφής του Κάλβου. Πρόκειται για τη μετάφραση των κειμένων που θα αποτελέσουν το Βιβλίο Δημοσίων Προσευχών της Εκκλησίας των Αγγλικανών, όπου περιέχονται και οι «Ψαλμοί του Δαβίδ». Η ενασχόληση αυτή του Κάλβου συμβάλλει σημαντικά στην ανάπτυξη προσωπικού ύφους: η γλώσσα των ευαγγελιστών και των αποστόλων αποτελεί μια νέα πηγή πλουτισμού του γλωσσικού του ιδιώματος που λειτουργεί καταλυτικά. Εν τω μεταξύ οι διασυνδέσεις του με τον κύκλο του ιταλόγλωσσου περιοδικού L'Ape Italiana μαρτυρούν ότι, πέραν της σχέσης του με τον Foscolo, ο Κάλβος σχετίζεται ευρύτερα με τον κύκλο των Ιταλών πολιτικών εξόριστων που ζούσαν στο Λονδίνο.
  • Η θαυματουργική εξέλιξη της γραφής!..
    Πριν λίγα χρόνια, η Πολιτεία της Ιντιάνας στις ΗΠΑ αποφάσισε ότι τα παιδιά, για όποια σχολεία επιθυμούν, δεν θα χρησιμοποιούν χαρτί και μολύβι, δεν θα μαθαίνουν πλέον γραφή σε χειρόγραφα, αλλά θα πληκτρολογούν! Στις ΗΠΑ, το κομπιούτερ πάει να νικήσει το μολύβι. Στην Ελλάδα; Είναι επιστημονική φαντασία κάτι τέτοιο; Ας διαβάσουμε τι έγραψαν τον καιρό εκείνο «Τα Νέα» για το τετράδιο και το λάπτοπ !..
  • Οι άνθρωποι πίσω από τους μύθους!...
    Ποιο από τα ελληνόπουλα –και ιδίως τα κορίτσια- δεν έχει διαβάσει ή δεν έχει ακούσει το παραμύθι «Η Χιονάτη και οι επτά νάνοι»; Κι όμως!.. Το παραμύθι αυτό είναι βασισμένο στην τραγική ζωή μιας αρχόντισσας της Βαυαρίας του 16ου αιώνα, της Margarete von Waldeck. Η Margarete μεγάλωσε στο Bad Wildungen και η οικογένειά της διέθετε ένα ορυχείο χαλκού, με επικεφαλής τον αδερφό της αρχόντισσας, που χρησιμοποιούσε ως εργάτες μικρά παιδιά. Τα παιδιά είχαν υποστεί πολλαπλές σωματικές παραμορφώσεις εξαιτίας των δύσκολων συνθηκών εργασίας στο ορυχείο και αυτός ήταν ο λόγος που τα είχαν χαρακτηρίσει «νάνους».
  • Η αντίδραση των Φιλολόγων!..
    Την ώρα που κάποιοι επιθυμούν την κατάργηση των αρχαίων ελληνικών, διαβάστε τι υποστηρίζει μια άλλη ομάδα Ελλήνων φιλολόγων!.. «Τη σημασία της αρχαίας ελληνικής επιβεβαιώνει πανηγυρικά το γεγονός ότι στον σύγχρονο κόσμο τα αρχαία ελληνικά διδάσκονται στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, ενώ στην Αγγλία διδάσκονται πειραματικά και στην Πρωτοβάθμια. Προσπάθειες ελάττωσης της διδασκαλίας της προκαλούν ισχυρές αντιδράσεις και ακυρώνονται, όπως συνέβη πρόσφατα στη Δανία. Σοβαρές επίσης αντιδράσεις υπήρξαν στη Γαλλία, όταν προέκυψε παρόμοιο ζήτημα…»
  • Τι ευχήθηκε ο Αρχιεπίσκοπος για τις Πανελλήνιες Εξετάσεις;
    «Κοντά σας αυτές τις κρίσιμες στιγμές είναι όχι μόνο οι γονείς και οι δάσκαλοί σας, αλλά και η Εκκλησία, η φιλόστοργη πνευματική μητέρα όλων μας. Προσευχόμαστε για εσάς στον Κύριό μας Ιησού Χριστό να φωτίσει την προσπάθειά σας. Όλοι αναγνωρίζουν πως οι μαθητές – και μάλιστα οι υποψήφιοι των πανελληνίων εξετάσεων - είναι ίσως οι πλέον σκληρά εργαζόμενοι νέοι, σ’ ένα περιβάλλον εξαιρετικά ανταγωνιστικό και σ’ ένα εκπαιδευτικό σύστημα που χρειάζεται να βελτιωθεί αρκετά…»
  • Τα δικά μας αναγνώσματα!..
    Διαβάστε τα δικά μας αναγνώσματα στα Δημοτικά Σχολεία της δεκαετίας του 1950, όπου όλα τα βιβλία μας δίδασκαν ήθος, ευπρέπεια, καλοσύνη και όλες εκείνες τις αρετές με τις οποίες γαλουχήθηκαν οι πατεράδες και οι μανάδες μας στα βάθη των αιώνων!..
  • «Τα άγρια και τα ήμερα του βουνού και του λόγγου»!..
    Διαβάστε ένα επιμορφωτικό κείμενο για το τσακάλι, που είναι πιο πονηρό από την αλεπού, έτσι όπως ακριβώς το διδασκόμασταν κι εμείς οι παλιότεροι στα Δημοτικά Σχολεία της Πατρίδας μας, αφού όλα τα παλιά Αναγνωστικά είχαν ποιοτικά και ψυχωφελή θέματα, κάνοντας την ποιότητα πρωταρχικό στόχο της εκπαίδευσης των παλιών μαθητών!..
  • Δείγμα γραφής από το παρελθόν!..
    Ας διαβάσουμε μια επιστολή που έγραψε ο Αθανάσιος Χριστόπουλος (Νομικός, Ανώτατος δικαστικός, λόγιος, ποιητής και Φιλικός), προς τον Αθανάσιο Ψαλίδα (λόγιος, συγγραφέας και διδάσκαλος, από τις σημαντικότερες μορφές του Νεοελληνικού Διαφωτισμού), ώστε να δούμε το ύφος, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο ανέπτυσσαν την επιχειρηματολογία τους οι μεγάλοι μας λόγιοι!...
  • Διδάγματα από αρχαία κείμενα!..
    Διαβάστε τι μας διδάσκει ο Αιλιανός στην Ποικίλη Ιστορία του, σχετικά με ένα θέμα δικαιοσύνης, για την οποία οι σύγχρονοι Έλληνες θα θεωρήσουν πολύ σκληρή, για να είναι αληθινή ή -τουλάχιστον- ουτοπική!...Ο Κλαύδιος Αιλιανός, ο επιλεγόμενος «Σοφιστής» (περ. 175 – περ. 235 μ.Χ.), συχνά απαντώμενος ως απλώς «Αιλιανός», ήταν Ρωμαίος συγγραφέας και διδάσκαλος της Ρητορικής που άκμασε επί Σεπτιμίου Σεβήρου και μάλλον ζούσε και μετά τον θάνατο του Ηλιογαβάλου το 222 μ.Χ.. Ο Αιλιανός έγραψε στην ελληνική γλώσσα, αφού την μιλούσε τόσο τέλεια ώστε να αποκαλείται «μελίγλωττος» και «μελίφθογγος»!..
  • Θυμάται κανείς ποιος ήταν ο πολυθρύλητος Φλαντανελάς;
    Στις 20 Απριλίου του 1453 τέσσερα πλοία, με επικεφαλής, ένα βασιλικό σκάφος, επιστρέφουν στην πολιορκημένη βασιλεύουσα, φορτωμένα εφόδια από διάφορες χριστιανικές χώρες. Ο Μωάμεθ διατάσσει τότε το στόλο του να συλλάβει ή να βυθίσει τα πλοία, που τόλμησαν να παραβιάσουν τον αποκλεισμό της πρωτεύουσας. Κυβερνήτης του βασιλικού σκάφους ήταν ο γενναίος Φλαντανελάς. Διαβάστε ποια ήταν τα δικά μας αναγνώσματα στις παλιότερες εποχές!..
  • Νέο σεμινάριο για τον Ποντιακό Ελληνισμό!..
    Με την ενότητα αφιερωμένη στον Ελληνισμό του Πόντου θα ξεκινήσει ένα νέο σεμινάριο από το Ανοιχτό Πανεπιστήμιο του Δήμου Θεσσαλονίκης στις 29 Φεβρουαρίου 2016. Ο Πόντος των Ελλήνων, οι Κρυπτοχριστιανοί, η Παιδεία στον Πόντο, η Ζωή στον Πόντο, η Οικονομία και η Δημοκρατία στον Πόντο αλλά και η Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου είναι μερικά από τα θέματα που θα αναπτυχθούν. Τα μαθήματα θα ξεκινήσουν τη Δευτέρα 29 Φεβρουαρίου 2016 και θα διεξάγονται κάθε Δευτέρα 7:00 με 9:00 μ.μ.. Τα μαθήματα θα πραγματοποιούνται στο Κέντρο Ιστορίας Θεσσαλονίκης, Πλατεία Ιπποδρομίου και θα ολοκληρωθούν στις 13 Ιουνίου 2016.
  • Τι γράφουν άραγε τα Μεταβυζαντινά Κείμενα;
    Όλα αυτά είναι εμπνευσμένα από την δόξα του Βυζαντίου. Το Βυζάντιον εξακολούθησε να υπάρχει και μετά το Βυζάντιον με τους περιφήμους Έλληνες λογίους του, οι οποίοι μετά την άλωση της Κωνσταντινουπόλεως κατέφυγον στη Δύσι και με κέντρο κυρίως την Βενετία εδημιούργησαν μίαν Ελληνική Αναγέννηση, η οποία εστήριξε την Ορθοδοξία, διέσωσε την Ελληνική Γλώσσα και προφύλαξε την Ελληνική Ιστορία από διαστρεβλώσεις και παραποιήσεις. Το μοναδικό στο εξωτερικό «Ινστιτούτον Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Σπουδών» της Βενετίας περικλείει στα απέραντα αρχεία του ανεκτίμητον και εν πολλοίς ανεξερεύνητον ακόμη ελληνορθόδοξον γραπτόν θησαυρόν!..